Не үшін дене салмағының индексін білу керек?

26 желтоқсан 2022, 09:31

Бүгін біз сіздің денсаулығыңызға қатысты 10 сау сан туралы жазбалар сериясын бастаймыз. Бірінші - дене салмағының индексі, оны не үшін білу,  қалай есептеу керектігін және ДСИ нені ескертетінін білу қажет, - деп жазды ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің телеграм арнасы.


ДДҰ статистикалық деректеріне сәйкес, жыл сайын артық салмақпен байланысты проблемалардан әлемде 2,8 миллион адам қайтыс болады және 35,8 миллион адам мүгедек болады. Қазіргі медицинада семіздік тақырыбы ең өткір тақырыптардың бірі болып табылады. Мұның себебі - көптеген аурулардың дамуы.


Дене салмағының индексі дегеніміз не


Дене салмағының индексі (ДСИ) — бұл адам салмағының оның бойына сәйкестігін есептеуге мүмкіндік беретін шама. Бұл есептеу артық салмақтың болуын немесе керісінше оның жетіспеушілігін анықтауға мүмкіндік береді. Осы деректерге сүйене отырып, адамның арықтауы немесе толығуы қажет екенін түсінуге болады.
ДСИ есептеу арнайы формуланың арқасында жүзеге асырылады. Ол 1832 жылы енгізілді, бірақ ол физиолог және семіздік жөніндегі маман Ансель Кейстің зерттеулері арқылы 140 жылдан кейін ғана нақты танылды. Ғалым әртүрлі елдерден келген 7400 адамды талдап, артық салмақты бағалаудың бірнеше формулаларын салыстырды. Қарапайымдылығына қарамастан, бұл семіздікалдын және семіздікті дәл болжайтын ДСИ екені белгілі болды.


ДСИ - аурудың профилактикасы


ДДҰ ДСИ-ды қалыпты мәнде ұстау дамудың тиімді профилактикасына айналады деп мәлімдейді:
• 2 типті қант диабеті;
• қан тамырларының атеросклерозы;
• жүректің ишемиялық ауруы;
• остеопороз;
• онкологиялық аурулар;
• гормоналдық бұзылулар;
• психикалық бұзылулар;
• бала көтеру, бедеулік проблемалары.

Дене салмағының индексі - бұл адамның бойы мен салмағының сәйкестік дәрежесін бағалау және дене салмағын бағалау үшін қолданылатын шама (дене салмағы қалыпты, жеткіліксіз, артық (семіздік) болуы мүмкін. Дене салмағының индексі мына формула бойынша есептеледі: салмағы (кг)/бойы (м2).


ДДҰ ұсыныстарына сәйкес ДСИ көрсеткіштерін түсіндіру келесідей:


• 16 және одан аз — айқын салмақ тапшылығы;
• 16-17,9 — дене салмағының болмауы;
• 18-24,9 — норма;
• 25-29,9 — шамадан тыс дене салмағы (семіздік);
• 30-34,9 - I дәрежелі семіздік;
• 35-39,9 — II дәрежелі семіздік;
• 40 және одан жоғары — III дәрежелі семіздік


ДДҰ қалыпты немесе сау ДСИ көрсеткіші 18-24,9 аралығында өзгереді деп мәлімдейді. Дәл осы жағдайда аурудың даму қаупі аз болады.