Ислам діні

Мемлекет жас дінтанушыларды дұрыс пайдалана алмай отыр – сарапшы

  • Мемлекет жас дінтанушыларды дұрыс пайдалана алмай отыр – сарапшы

    Мемлекет жас дінтанушыларды дұрыс пайдалана алмай отыр – сарапшы

Арулан Қуатов Еуразия ұлттық университетінде дінтану мамандығы бойынша бакалаврды аяқтап,  аталған мамандық бойынша ары қарай магистратурада оқып жатыр. Azattyq Rýhy тілшісіне сұхбат берген маманның айтуынша, дінтанушы мамандығына көпшілігі грант үшін немесе «имам боламын» деген қате түсінікпен келеді. Ал мақсатты түрде оқу бітіргендерге кейін жұмысқа орналасу мүмкіндігі аз.

ДІНТАНУ МАМАНДЫНЫҢ ӨЗЕКТІЛІГІ ЖАЙЫНДА

- Біздің қоғам әлі күнге дейін теолог пен дінтану мамандығының ара-жігін дұрыс түсіне алмай жүр. Дін саласының маманы десе көпшілігінің көз алдына уағыз айтатын имам мен мешіт елестейді. Бұл қате түсінік.  Осы сәтті пайдалана отырып оқырмандарға дінтанушы дегеніміздің қандай мамандық екенін бір ауыз сөзбен түсіндіріп кеткім келеді. Дінтанушы - әлемдегі барлық діндерді ғылыми тұрғыдан зерттейтін маман.

Дін тақырыбы қай қоғамда болсын өзектілігін жоғалтпайды. Себебі, дін әлеуметтенудің бір бөлігіне айналды. Әсіресе, ауылдық жердегі жастар өмірдің мәнін діннен іздейді. Діни сауаттың аздығынан қаншама жас жат ағымның жетегіне еріп, шетел асып кетті. Елде жүріп салафизм құрбанына айналып, шоқынып, күнге табынып кетушілердің саны да әлі толастар емес. Осы орайда, біздің елімізге барлық дінге зайырлы тұрғыдан қарап, баға бере алатын дінтанушы сарапшы мамандар өте қажет. Мемлекет тарапынан аталған мамандық иелеріне гранттар бөлініп жатыр, бірақ оларға қолдау аз. Оның үстіне, жоғарыда атап өткенімдей, дінтану мамандығы туралы әлі күнге дейін дұрыс көзқарас қалыптаспаған. Дінтану соңғы он жылдықта ғана жүйелі түрде оқытылып келе жатыр. Еуразия ұлттық университетінде жеке кафедра болғанына 4-5 жылдан асты. Бұл өз кезегінде дінтану мамандығының имиджін қалыптастыруға кері әсерін тигізеді. Екіншіден, дінтану мамандығын бітіруші түлектердің жұмыс істейтін орны әлі де шектеулі.

Кез-келген мамандық туралы көзқарас мектептен басталады. Биологияны таңдасаң - медицина мамандығы, қазақ тілі мен әдебиеті - филолог, журналист, ал, дінтану мамандығына деген көзқарас мектепте дұрыс қалыптаспаған.

Қазір мектептерде оқушыларға дінтану туралы сабақ беріп жатқан мұғалімдердің діни білімі жоқ.  Кадр тапшылығы салдарынан оқушыларға тарихшылар, әдебиетшілер сабақ береді. Оның үстіне, дінтану пәні мектепте қосымша сабақ ретінде бір жыл ғана беріледі. Меніңше, дінтану пәнін бір жыл оқыту жеткіліксіз. Мәселен, физиканы 7-ші сыныптан бастап оқытады, химияны 8-ші сыныптан бастайды. Бұл пәндерді 5-6 сыныпта оқытпайды, себебі, ол кезде математика заңдылықтарын үйретеді. Сол сияқты дінтануды бір жыл оқыту жеткіліксіз. Дінтану пәніне дейін ұлттық, мемлекеттік құндылықтар, әлемдік мәдениет, сыни ойлау мәселесін қамти алатын қосымша сабақтар жүргізіліп, содан кейін дінтану пәні оқытылғаны дұрыс деп білемін. Мектепте дін негіздері дұрыс оқытылса, бүгінгідей жат ағымға ерушілердің саны көп болмайтын еді. Дінтану мамандығын бір жыл емес, үлкен сыныптарда 4-5 жыл оқытып, сағат санын көбейтетін болса, біраз маман мектепте аталған пәннің дұрыс оқытылуына мұрындық болатын еді.

«ДІНТАНУҒА АБИТУРИЕНТТЕР МАҚСАТСЫЗ КЕЛЕДІ»

- Дінтану мамандығына студенттер жүрек қалауымен емес, грант үшін келеді. Мұның алдын алу үшін 2016 жыл ұстаздар журналистика мамандығы сияқты, дінтануға да шығармашылық емтихан қойды. Осыдан кейін абитуриенттер өз ерікімен келер деп ойлаған. Бірақ ол кездің өзінде де төмен балл жиғандар шығармашылықтан жолым болып кетер деп оймен келіп жатты. Жыл сайын мемлекеттен дінтану мамандығына 300 грант бөлінеді. Бірақ соны дұрыс пайдалана алмай жатырмыз. Оның ең басты себептерінің бірі - оқу бітірген жастардың жұмыс таба алмауы. Менімен бакалаврды бітірген 9 адамның 3-і ғана мамандық бойынша жұмыс істеп жатырмыз. Жұмыс таппай жүрген дінтанушылар қанша?! Біздің мамандық бойынша оқу бітірген бойда жұмыс істеп кету қиын. Бітірушілер көп жағдайда қалалардағы әкімдікке қарайтын Дін істері басқармасы және дін мәселелерін зерттеу орталықтарында жұмыс істейді. Ал, оңалту орталықтарында теологтар жұмыс атқарады. Одан кейін Назарбаев атындағы конфессияаралық келісім орталығында, Ұлттық қауіпсіздік комитетінде жұмыс істей алады. Оның өзінде санаулы орындар ғана. Аймақтарға барып жатқан жастардың қабілетін жүйедегі қағазбастылық, цензурамен басып тастаған, олар жиған білімін, энергиясын толыққанды көрсете алмай жатыр. Мотивация беретіндей жалақы да мардымды емес. А.Яссауи, әл-Фараби атындағы оқу орындарында дінтану мамандығын бітірген мықты мамандар бар, бірақ олар қолдаудың аздығы мен төмен айлық салдарынан бұл саладан кетіп қалған. Көп жерде жас мамандардан бірден тәжірибе сұрап, кәсібилікті талап ететіні тағы бар. Ал, дінтануға мақсатсыз түскен студенттер оқуды мақсатсыз бітіріп жатыр.

«АҒА БУЫН ДІНТАНУШЫЛАРҒА КРЕАТИВ ЖЕТІСПЕЙДІ»

- Дінтанушылардың имиджін қалыптастыру үшін жас дінтанушылар ассоциациясын ашып, төрт жыл жинаған білімін дұрыс бағытта пайдалана алмай жүрген амбиция бар қыз-жігіттердің басын қосып жатырмын. Мақсатымыз &ndash дін саласында жаңа медиа мүмкіндіктерін пайдалана отырып, халыққа әлеуметтік желіде сауатты ақпарат тарату. Дін саласында аға буын арасында өте мықты, тәжірибелі мамандар бар. Бірақ оларға қазіргі жаңа медианы пайдаланып, уақыт талаптарына сәйкес ақпарат беруде креатив жетіспейді. Ал жастарда креатив те, құлшыныс та бар. Осы арқылы жаңа заманның мүмкіндіктерін игерген және қалыптасып отырған мәселелермен жұмыс істей алатын дінтанушылар мектебін қалыпастырғымыз келеді. Біріншіден, мемлекетке үлкен көмек болад. Зайырлы елміз дегенмен, дін мемлекеттің, мемлекет діннің саясатына араласпайды. Бірақ діннің негізінде туындап отырған экстремизм, терроризммен күресуге жұмыстар атқарылуы керек. Ал сол жұмыс нәтижесі кейде көңілді қанағаттандырса, кейде қанағаттандырмайды. Қазір діндегі проблеманың дені жастардың үлесінде. Ақпараттық насихат, алдын алу жұмыстарын жастардың дүниетанымы арқылы жеткізу, фото жазбаларды заманауи етіп беріп, түрлі вайндар, әзілдер түсіру, діни ақпараттарды жастардың тілінде түсінікті жеткізу қолымыздан келеді. Қазір мессенджерде чат ашып, жұмысымызды бастап кеттік. Онда Еуразия ұлттық университетін, әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетін, Нұр-Мүбарак, Қарағандыдағы Букетов атындағы универсиетті, Қ.Яссауи атындағы университетті бітірген дінтанушы, исламтанушылардың басын қосып, топ аштық. Қатарымызда қазірдің өзінде 100-ге жуық жас маман бар. VERSUS жас дінтанушылар ассоциациясы деп аталады. Жас мамандардың дінтану саласын дамытуға деген қызығушылығы жоғары және мақсатымыз - дін саласына жаңа леп әкелу. Біз бүгін осы бағытта біріге жұмыс істейтін болсақ, алда келе жатқан жас дінтанушылар бізге қарап үлгі алады, осы арқылы дінтану мамандығының имиджін қалыптастыра аламыз деп ойлаймын.

Жазып алған: Айжан Қалиева, Нұр-Сұлтан




Көрілген: 451    Пікірлер: 0

сәрсенбі, 27.01.2021, 11:54

Достарыңмен бөліс:

  • СОҢҒЫ ЖАРИЯЛАНЫМДАР:
    10 Сәуір, 14:29
    ҺАШИМ ЖӘМИЛ ОҚИҒАСЫ
    2 Сәуір, 01:26
    ШАРИҒАТ ДЕГЕН НЕ?
    24 Наурыз, 13:45
    ИМАН НЕДЕН ӘЛСІРЕЙДІ?
    22 Наурыз, 01:25
    БАЙҒЫЗ
    16 Наурыз, 18:37
    ҰЛЫЛАРДЫҢ ОРАЗАСЫ
    10 Наурыз, 19:59
    Сүрме жағу сүннет пе?
    6 Наурыз, 01:59
    ШЫНАЙЫ ДОС ДЕГЕН КІМ?

    Көп ашылған Көп пікір жазылған
    2021
    2008
    2009
    2010
    2011
    2012
    2013
    2014
    2015
    2016
    2017
    2018
    2019
    2020
    2021
    сәуір
    қаңтар
    ақпан
    наурыз
    сәуір
    мамыр
    маусым
    шілде
    тамыз
    қыркүйек
    қазан
    қараша
    желтоқсан

    Алаш Айнасы мұрағаты

    Дс Сс Ср Бс Жм Сн Жс
    1 2 3 4
    5 6 7 8 9 10 11
    12 13 14 15 16 17 18
    19 20 21 22 23 24 25
    26 27 28 29 30